Berichten

Als ontwerper naar het buitenland?

Denk mee met het Stimuleringsfonds

Illustreer je fondsaanvraag

Stop! (In the name of love)
Sta je op het punt je subsidieaanvraag te versturen? Ho! Stop! Controleer eerst even of je niet vergeten bent beeldmateriaal (of film- of geluidsfragmenten) toe te voegen. Je zal niet de eerste zijn die probeert een hele lading tekst in een maximum aantal pagina’s te stoppen. (Is lettergrootte 9 eigenlijk nog leesbaar?) Je hebt natuurlijk ook heel veel uit te leggen over je drijfveren, artistieke inhoud, marketing en planning. Maar een goede subsidieaanvraag weet, naast het helder voor het voetlicht brengen van alle vereisten, ook vooral de fantasie van de lezer te prikkelen.

Een foto zegt meer dan duizend woorden
Het is daarom aan te bevelen om toch ergens een alinea ruimte te maken om een aantal foto’s in te voegen. Dat kunnen beelden zijn van eerder werk, van je deelnemers, schetsen van het werk, of inspiratiebronnen. Help de lezer voor te stellen wat jij in je hoofd voor je ziet.

Ja maar, ik schrijf een aanvraag voor een tekst of muziek?
Het gaat erom dat je je werk inzichtelijk maakt voor de lezer, dat je het laat leven. Stuur bijvoorbeeld een pagina van een eerdere tekst die je geschreven hebt mee. Of maak een spotify/youtube/itunes-lijstje met artiesten die je graag wilt programmeren op je festival.

Ja maar, mijn werk staat al op mijn site
Dat is supergoed! Maar niet genoeg voor je aanvraag. Natuurlijk zal je site ergens in je aanvraagformulier terugkomen, maar als je er niet concreet naar verwijst zal lang niet iedere lezer de site uit zichzelf doorspitten. Het is namelijk de opdracht van de adviseur om het plan dat voor zijn of haar neus ligt te beoordelen, niet alles wat verder nog over jou te googelen is. (En dat is misschien maar beter ook.) Daarnaast wil je zelf enige controle houden over wat hij of zij ziet aan materiaal. Dat ene project vijf jaar geleden was dan wel heel goed voor je artistieke ontwikkeling, maar die trailer staat wellicht heel ver af van wat je nu voor ogen hebt.

Ik heb echt geen plek meer
Ha! Lang leve de pdf. Hier kan je hele fijne klikbare linkjes in plaatsen die verwijzen naar YouTube filmpjes of een fotocollage op je site. Zorg ervoor dat de adviseur zich gemakkelijk kan verdiepen in jouw werk of wereld.

Be kind, rewind
Maar, wees vriendelijk. Maak geen ellelange speellijsten of een enorme bijlagenpagina op je website. Er zit niet voor niets vaak een maximum aantal pagina’s aan je aanvraag. Wees to the point en voeg alleen dat toe dat voor deze specifieke aanvraag van belang is.

Crowdfunding tips

14 crowdfunding tips

Crowdfunding is fantastisch, maar zorgt ook vaak voor grijze haren. Voor veel mensen is het toch best een hindernis, zo direct en persoonlijk om geld vragen. Wij struinden verschillende crowdfundingsites voor je af en verzamelden 14 tips van de experts. De leukste vinden wij: organiseer een lanceringsfeestje, met natuurlijk een computer waarop direct geld overgemaakt kan worden.

1. Crowdfunding is hard werken
Realiseer je vooraf dat crowdfunding veel meer is dan alleen je project op een website plaatsen en een filmpje maken. Je moet je project actief en op originele wijze promoten, donateurs werven en iedereen op de hoogte houden. Het is een tijdelijke fulltime baan… Maar pak je het op de juiste manier aan, dan zal je ook zien hoe leuk het is om met zoveel meer steun dan je misschien had verwacht je droom waar te maken.

2. Jij (en je passie) zijn nog belangrijker dan je idee
Je publiek moet jou leren kennen en sympathie ontwikkelen voor jouw droom. Een crowdfunding campagne draait voor een groot deel om jou, verstop jezelf niet achter je plannen.

3. 40 dagen
De beste looptijd voor een crowdfunding campagne is over het algemeen 40 dagen. Is de campagne korter dan 40 dagen dan heb je niet genoeg tijd iedereen te bereiken. Duurt de campagne langer dan 40 dagen, dan verslapt de aandacht.

4. Stem je doelgroep af
Het is beter een kleine groep donateurs te goed bereiken, dan een grote groep mensen half. Zorg er voor dat de mensen die je bereikt ook mensen zijn die echt geïnteresseerd (kunnen) zijn in je project. Ga bijvoorbeeld op zoek naar (online) ‘communities’ in jouw vakgebied.

5. Organiseer een feestje
Organiseer een feestje voor je beste fans, vrienden en familie. Zet dat tijdens dit feestje een computer klaar, waarop mensen meteen kunnen doneren. Of huur voor een avond een mobiel pinautomaat. En houd op een leuke manier de stand bij!

6. Zoek (lokale) pers op
Zeker lokale pers is vaak op zoek naar leuke, bijzondere of inspirerende verhalen. Licht hen in over je project. En vertel niet alleen dat je aan het crowdfunden bent, maar vertel hen vooral over je project en ideeën. Maak men enthousiast!

7. Zorg voor een goed ‘startbedrag’
Zorg ervoor dat er een groep is van 10-50 mensen die je project sowieso steunen. Vraag hen te doneren het moment dat je project online gaat. Dit is een goed voorbeeld voor twijfelende donateurs en versterkt je geloofwaardigheid.

8. Een exclusieve reward
Je reward (bedankje voor het crowdfunden) is belangrijk. Verzin iets origineels, bijzonders en vooral iets exclusiefs. Blijf wel in de gaten houden dat de kosten van de reward (en de tijd die je erin steekt) in verhouding staan tot de donatie.

9. Maximaal 2000 euro uit persoonlijke kring
Houd er rekening mee dat je gemiddeld maximaal 2000 euro ophaalt uit persoonlijke kring. Je moet dus echt de boer op met je project.

10. Content!
Zorg voor interessante content in het Social Media gedeelte van je campagne. Maak iets dat mensen leuk vinden om te delen (een bijzonder filmpje, grappige foto of goede quote).

11. Wekelijks contact
Blijf contact houden met je (potentiële) donateurs. Geef een wekelijkse update over de stand van zaken. Stuur ze eventueel een Tikkie als ze dat makkelijk vinden (wel eerst vragen!) En zorg voor een dialoog. Bedank en stel en beantwoord vragen.

12. Benader mensen individueel
Blijf niet hangen op Social Media, benader mensen ook individueel. Stuur dan geen standaardbrief, maar vertel mensen waarom dit project nou juist voor hen interessant is.

13. Crowdfunding start al voor dat je project online staat
Het is lastig mensen ‘uit het niets’ om geld te moeten vragen. Zijn ze al maanden op de hoogte van je project en leven ze met je mee, dan is het een stuk makkelijker te vertellen dat je aan het crowdfunden bent en ze te vragen iets bij te dragen.

14. Gebruik mogelijkheden Social Media
Bijvoorbeeld: via het geweldige ‘@’ kan je op Twitter mensen aanspreken die je in het normale leven nooit zomaar een berichtje zou sturen. Benader je idolen en vertel ze wat je aan het doen bent. Wie weet raken ze geïnspireerd en zetten zij hun (veel grotere) netwerk in om je te helpen.

Bronnen crowdfundig tips: Cinecrowd, voordekunst, Wayv Crowdfduning, Kickstarter

Bekijk het overzicht crowdfunding websites

Nadenken over het bestuur van je culturele stichting

Je ideeën uit handen geven aan een bestuur?

Het voelt een beetje gek, maar voor een groot deel van de culturele organisaties werkt het zo: De persoon/de kunstenaar achter de ideeën, vaak ook degene met de naam op de deur, zit niet in het eigen bestuur van de stichting en heeft daarmee ook niet volledig zeggenschap over de kant die de organisatie op gaat. Waarom dat zo is, en hoe een bestuur werkt, lees je hieronder.

Subsidie kunnen aanvragen

Een goed cultureel idee begint vaak bij een kunstenaar, die heeft een droom, of een goed idee. Maar wil je als kunstenaar subsidie aanvragen voor de project(en) die voortkomen uit dat idee, dan kan je dat vaak niet zomaar doen. Bij veel aanvragen is het hebben van een stichting verplicht. Bij een stichting hoort een bestuur. En dit bestuur heeft ook echt wat te zeggen over de projecten die de stichting opzet en uitvoert.

Waarom heeft een stichting een bestuur?

Een stichting heeft een specifiek doel, dat vastgelegd is in statuten. Deze statuten worden ondertekend door de leden van het bestuur van de stichting. Het bestuur houdt in de gaten of het doel van de stichting op de juiste wijze wordt nagestreefd. Dat bestuur controleert over het algemeen onbezoldigd (= onbetaald) of de projecten die de stichting doet wel passen bij de doelstellingen. Ook houden ze in de gaten dat er goed met het geld omgegaan wordt. Omdat de bestuursleden dit onbetaald doen, hebben ze een verminderd persoonlijk belang bij het al dan niet doorgaan van bepaalde projecten. Ze kunnen zo objectiever oordelen.

Wie zit er in een bestuur?

Het bestuur bestaat in ieder geval uit een voorzitter (hij of zij leidt vergaderingen en het bestuur zelf), een penningmeester (hij of zij beheert het geld) en een secretaris (hij of zij maakt verslagen van vergaderingen). Eventueel kan je het bestuur nog aanvullen met een algemeen bestuurslid of vice-voorzitter. Kijk voor de samenstelling van je bestuur goed naar de doelen van je stichting. Het is fijn als bestuursleden bepaalde expertise in huis hebben om je te helpen met het behalen van de doelstellingen.

Wie zit er niet in het bestuur?

Jijzelf. Tenminste niet als je betaald wilt worden voor de activiteiten die je doet voor de stichting. Het is aan het bestuur te controleren dat het geld correct uitgegeven wordt, dus mogen bestuursleden niet ook werkzaam zijn voor de stichting. Jij kan wel directeur zijn van de stichting, of als freelance kunstenaar voor de stichting werken. En het bestuur kan je ook tekenbevoegd maken, zodat je zelf betalingen kunt doen.

Wat doet het bestuur?

Het bestuur komt vier keer per jaar bij elkaar, met de directeur(en)/leiders/kunstenaars/uitvoerders van de stichting. In deze vergaderingen worden de activiteiten besproken. Ook controleert het bestuur het jaarverslag en de jaarrekening. Een bestuur kan meer en minder actief zijn, afhankelijk van het soort en de hoeveelheid projecten die je doet en de aard van het bestuur zelf. Als je een Culturele ANBI (Algemeen Nut Beogende Instelling) bent zijn er meer verplichtingen aan de wijze van besturen. Zie ook de Cultural Governance Code.

Waar rekening mee houden?

Een goed bestuur kan je stichting verder helpen. Een fijn bestuur geeft je inhoudelijk of zakelijk advies, heeft handige connecties of de bestuursleden zijn enthousiaste ambassadeurs van de stichting en de projecten. Echter is het ook aan het bestuur om bij problemen in te grijpen. In extreme gevallen kan een bestuur besluiten dat ze zonder jou door willen. (Wees gerust, dat gebeurt bijna nooit.) Maar denk dus van te voren goed na of je een stichting wilt oprichten en wie er dan in dat bestuur moet zitten. Bezint, eer ge begint!

Lees hier meer over het oprichten van een stichting | en het opstellen van een missie en visie.

Bellen of niet? Twijfels bij en tips voor het versturen van een persbericht.

Misschien toch niet zo’n goede tip voor je persbericht

Het internet staat er vol mee. Tips voor het schrijven van een goed persbericht. Onder aan het lijstje staat ook vaak ‘vergeet niet na te bellen!’ Ofwel, leg persoonlijk contact met de journalist. Het is les 1 Public Relations, maar ja. Bellen met vreemden staat meestal niet bovenaan je lijstje met ‘dingen die je leuk vindt aan je werk.’ Is dat bij jou ook zo? Dan heb ik goed nieuws. Doe namelijk maar niet, dat nabellen.

IJskoude contacten

In ieder geval niet bij wat we ‘koude contacten’ noemen en zeker niet zonder een concrete vraag of een echt fantastisch-niet-te-missen aanbod. Zomaar bellen, met enkel als doel ‘op de radar te komen’ heeft vaak niet zoveel nut. Of, afgaand op verschillende blogs van journalisten, is het zelfs hoogst irritant. Iedereen is druk, mails met persberichten komen echt wel aan en niemand wil telefonisch direct moeten verantwoorden of hij (of zij) jouw persbericht wel ontvangen heeft en, zo ja wanneer er iets gedaan mee wordt. Of, waarom niet?! In het slechtste geval zet iemand je in zijn telefoon onder ‘niet opnemen’ (true story.) Wil een journalist iets met jouw bericht doen, dan weet hij wat te doen.

Warme contacten

Natuurlijk zijn er uitzonderingen. Heeft jouw vaste recensent nog geen perskaart aangevraagd voor je nieuwe première, dan kan je heus bellen met de vraag of hij wil komen of dat dit keer een andere dag misschien beter schikt. Maar die recensent is, wat we noemen, een warm contact. Iemand die je kent. Iemand die over het algemeen blij is iets van jou te horen, zakelijk of anderszins, en graag iets doet met wat jij vraagt.

Concrete reden

Heb je een concrete vraag (anders dan ‘ga je nog eens iets doen met mijn bericht, hallo’), dan zijn mensen vaak ook niet te beroerd je te helpen. En weet je echt zeker dat de persoon op jouw belletje zit te wachten (en wees daarbij echt kritisch op de nieuwswaarde van je bericht) dan kan een keertje de telefoon oppakken zeker de moeite waard zijn. Maar ook dan loont eerst mailen vaak. Want nogmaals, die mails worden gelezen. (Of met een reden genegeerd.) Geef in je mailtje aan dat je graag nog een keertje belt, als dat schikt. En als je dan belt, dan weet de persoon aan de andere kant ook direct waar het over gaat. Dat praat toch makkelijker.

En wat doe je dan met die tijd die je over hebt? Tips!

Nu je niet meer eindeloos uit hoeft te stellen dat je nog een lijst af moet bellen en niet uren voice-mails aan het inspreken bent heb je tijd voor effectievere zaken. Zoals:

  1. Een persbericht op maat maken. Een lokale krant schrijft over andere dingen dan een landelijk tijdschrift. Vind verschillende actuele invalshoeken op jouw nieuws en pas je persbericht aan op elk medium. Dat vergroot je kansen dat je geplaatst wordt.
  2. Aan je timing werken. Een tijdschrift heeft een persbericht een maand of 3 voor jouw première nodig terwijl een dagblad na 3 maanden vergeten is dat jouw tentoonstelling dit weekend geopend wordt. Kies een aantal goede momenten waarop je je bericht én je herinnering verstuurt.
  3. Een goede perslijst opbouwen. En houdt bij wie wanneer iets plaatst of wie minder gediend is van jouw berichten. Dat helpt je de volgende keer. Hier zijn ook (online) systemen voor als AdresData van EM-Cultuur en Faselis van de MediaInfoGroep. (Met een noot van de redactie: dit is geen gesponsord bericht.)

Bekijk hier een sjabloon voor een persbericht of lees hier meer over cultuurmarketing.

 

Vrienden voor het leven – tips and tricks

ABN AMRO Uitmarkt Businessdag
Vriendenverenigingen en steunfondsen zien we vaak als chique onderdelen van grote en bekende organisaties. Toch kan een vriendenvereniging ook voor een kleinere stichting interessant zijn. Een aantal van de grootste spelers (het Rijksmuseum, EYE, het Van Gogh Museum, het Concertgebouw en de ABN AMRO) gaven een deel van hun geheimen prijs tijdens de ABN AMRO Uitmarkt Business dag van de Uitmarkt. Ik trok mijn nette kleren aan en ging erheen om voor jullie een tipje van de sluier op te lichten.

Eerst denken, dan doen
Hoewel de sprekers het op veel punten eens waren, kwamen ze er niet uit of de poule van mogelijke donateurs nou een grote of een kleine vijver is, waarin veel of weinig wordt gevist. Feit is wel dat elke euro maar 1 keer uitgegeven kan worden en er meer kapers op de kust zijn (om even in de watermetaforen te blijven). Om een succesvol vriendensysteem op te richten werd dus vooral benadrukt dat je vóóraf goede plannen maakt.

Let bijvoorbeeld op:

  1. Wat je wilt bereiken met je vriendenvereniging. Wil je je draagvlak verbreden (een groter publiek aan je binden) of wil je substantiële financiële bijdragen verzamelen? Dit zijn twee verschillende dingen die een andere aanpak vereisen.
  2. Wat het gaat kosten. In het opzetten en onderhouden van je vriendenvereniging gaat een hoop tijd en geld zitten. Levert die investering ook op wat je verwacht? Kortom: wat is je rendement?
  3. Op wie je je richt. Zoek je naar veel mensen met weinig geld of weinig mensen met veel geld? In sommige gevallen sluiten deze groepen elkaar uit, als je bijvoorbeeld kijkt naar exclusiviteit voor grote donateurs.

Tip: onderzoek eerst in je eigen netwerk op wat voor manier je je bestaande fans en vrienden aan je kunt binden en hoe je hen van dienst kunt zijn. Zij kunnen vervolgens als ware ambassadeurs weer hun eigen netwerk voor jou inzetten.

Pas op: Zoals altijd is het is het het spannendst als het mis gaat (zeker bij deze grote iconen, waar we stiekem toch een beetje jaloers op zijn). Iedereen zat op het puntje van zijn of haar stoel toen zowel het Van Gogh Museum als het Concertgebouw vertelden over ruziënde vriendenverenigingen die zich afkeerden van de organisatie zelf. De boodschap: realiseer je dat je een lange relatie aangaat met je vriendenvereniging, waar je niet zomaar meer vanaf komt. Begin niet overhaast.

Een laatste tip: Nog niet helemaal toe aan een vriendenvereniging? Volg het voorbeeld van het Van Gogh Museum en geef je vaste bezoekers de mogelijkheid een kleine donatie te maken op het moment dat ze een kaartje kopen. Wie weet groeien deze mini-donateurs straks uit tot vrienden voor het leven.

Afwijzing hoort erbij

“Failure is the condiment that gives success its flavor.”  ― Truman Capote

De laatste weken zijn er weer een hoop beoordelingen van fondsen bekend geworden en om mij heen zie ik de klappen soms hard vallen. Als danseres leerde ik al vroeg: afwijzing hoort erbij. Ik was te lang, te klein, te blond, niet blond genoeg, of ik paste gewoonweg niet in het plaatje. De redenen voor afwijzing waren vaak factoren waar ik niet altijd invloed op had. Hetzelfde geldt voor de financiering van startende projecten. Afwijzing betekent lang niet altijd dat je plannen slecht zijn. Soms pas je gewoon niet binnen het plaatje, mist er nog net wat cruciale informatie of is simpelweg het geld op.

Iedereen wordt wel eens afgewezen

Dat je niet alleen bent in je afwijzingen en teleurstellingen bewijst het internet. Google maar eens op ‘inspirational quotes failure’ en de wijze woorden vliegen je om het hoofd. De samengevatte boodschap van die woorden? Falen hoort erbij, is zelfs noodzakelijk en maakt je sterker. Dat is… als je verstandig met je falen om gaat.

Vooral niet doen

Natuurlijk, wanneer die afwijzingsmail binnenkomt mag je best een avondje balen, roepen dat je gaat emigreren en heel veel chocola eten. Maar de volgende dag zijn er twee dingen die je vooral niet moet doen. 1: Je plannen in de prullenbak gooien en met de rest van de chocola in bed blijven liggen. Zoals ik al schreef, je afwijzing hoeft niet te betekenen dat je idee niet goed is, dat jij niet goed bent of dat je nooit van je leven succesvol zal zijn. 2: Luidkeels verkondigen dat ze het bij het verkeerde eind hebben en blind doorwalsen (ik zeg: Idols).

Wat je wel moet doen

Hoe pijnlijk en vervelend het ook is, probeer er achter te komen waarom je afgewezen bent. De standaard brief vertelt je vaak weinig, dus ga bellen. Kijk met deze informatie nog eens goed en nuchter naar je plannen. Is je project misschien toch niet goed? Waar scheelt het aan? Is het verstandig je plannen te laten varen of kan je ze aanpassen? Wees eerlijk en trek je conclusies. Misschien is het tijd om dit project te stoppen en te kijken naar de toekomst. Maar misschien kan je met de juiste aanpassingen door. In dat geval, maak ze, haal diep adem en start aan je plan B. Want wat is echt succes zonder een beetje te hoeven knokken…

“Success is stumbling from failure to failure with no loss of enthusiasm.”  ― Winston Churchill

Tips van kenners 1

Tips van kenners (1)

Bijzondere sprekers kwamen aan bod tijdens het seminar ‘Cultuur, daar geef je om’ op 30 augustus 2013. Geven en teruggeven waren de thema’s die besproken werden. Een kleine selectie van de inspirerende tips en gedachten van de sprekers voor de pauze.

1. Geven is leuk! En vrouwen kunnen het beter…

Zo meldde hoogleraar Ilja van Beest. Daarom drie kernbegrippen om ook mannen aan het geven te krijgen:
1. Zorg ervoor dat de gift statusverhogend werkt (Ik geef, dus ik heb geld genoeg. Ik geef, dus ik ben maatschappelijk betrokken.)
2. Laat ze door de gift erbij horen (Geef jij ook?)
3. En wakker competitie aan (Wie geeft het meest?)
En wie het meest geeft, heeft de meeste status. Daarmee is de cirkel weer rond en houdt het systeem zichzelf in stand. Denk bijvoorbeeld aan The Giving Pledge.

2. Emotie boven economie

Thijs Rotmans van The Pricing Company constateerde het volgende: Wanneer je gevers aanspreekt op het economisch voordeel van de gift (vrienden van de schouwburg krijgen drie gratis kaartjes) gaan mensen er ook zo naar kijken. Dat is riskant, want zo kunnen (potentiële) gevers ook gauw besluiten dat ze ‘het er niet uit halen’. Spreek ze in plaats daarvan aan op hun intrinsieke motivatie om te geven, spreek ze aan op een emotionele reden. Bijvoorbeeld: steun jonge makers in de start van hun carrière.

3. Een flinke dosis enthousiasme en een bijzondere tegenprestatie werkt

De initiatiefnemers van de theateropera ‘Schuim’ haalden 130% van het benodigde bedrag op door middel van crowdfunding. Ter plekke demonstreerden zij dat enthousiasme en een goed verhaal werken. Daarnaast toonden zij de effectiviteit van een bijzondere tegenprestatie. Zo kregen donateurs die meer dan 2000 euro bijdroegen hun eigen privévoorstelling op een locatie naar keuze. Wie zou dan niet willen geven..? http://www.vliegwielproducties.nl/

4. Geef aan cultuur, begin bij jezelf

Jolien Schuerveld eindigde haar presentatie met een vurig betoog aan de wervers om ook zelf aan cultuur te geven. Het maakt je betoog als werver overtuigender, je ziet hoe andere wervers het aanpakken en boven alles… het geeft je een goed gevoel. En aangezien herhaling de kracht van het leren is, hierbij nog een keer: Geef aan cultuur, begin bij jezelf!

Lees in Tips van kenners 2 wat de sprekers na de pauze te vertellen hadden!

Vitaminen voor cultureel ondernemers

Het gaat goed… toch?

Stel, je bent gestart als cultureel ondernemer en tegen de ideeën van de populaire opinie en bezorgde ouders in gaat het wonderwel goed. Je hebt verschillende opdrachtgevers, bent lekker aan het werk en moet misschien af en toe wel nieuwe opdrachten weigeren omdat je te druk bent. Niets aan de hand zou je zeggen, lekker van genieten. Maar wil je op de lange termijn op deze manier blijven werken en liever nog, groeien, dan moet je als cultureel ondernemer zakelijk gezond blijven en steeds nieuwe (betere, leukere, mooiere) opdrachtgevers aantrekken. In fancy bedrijfstaal: ‘stilstand is achteruitgang’. Daarom 6 ingediënten voor je dagelijkse zakelijke fruitsalade. Ze klinken misschien simpel, maar wees eens eerlijk, welke vitaminen mis jij?

  1. Vergeet niet te blijven investeren in jezelf. Plan daarom een aantal vaste momenten in de week of maand waarop je dingen doet die voor jou belangrijk zijn (administratie, marketing, scholing). Zet deze momenten in je agenda (echt!), zodat ze niet stiekem elke keer onderaan de to-do lijst belanden.
  2. Zorg voor een goed relatiebestand met al je oude, huidige en potentiële opdrachtgevers en leuke contacten en laat met enige regelmaat iets van je horen. Heb je een groot relatiebestand? Denk dan eens aan het versturen van een nieuwsbrief.
  3. Maak een goede begroting voor het komende jaar. Maak per maand een reeële schatting hoeveel geld je denkt te gaan verdienen. Zo weet je wat er nog bij moet (en wanneer) en kan je gericht actie ondernemen. Je kan ook ontdekken dat er eigenlijk wel genoeg binnen komt. Dan heb je opeens de vrijheid om slecht betaalde, dan wel oninteressante, nieuwe opdrachten af te slaan en die tijd te steken in de groei van je bedrijf (terug naar punt 1). Verdien je volgend jaar nog meer…
  4. Elke keer weer veel te lang met je BTW aangifte bezig? Investeer in een goed boekhoudsysteem. Die zijn online te vinden in vele soorten, maten en prijzen. Onderzoek even waar jij behoefte aan hebt en geloof me, aangezien zij al het rekenwerk voor je doen bespaart het je vele uurtjes.
  5. Hou regelmaat in je (online) marketing acties. Al heb je op dit moment opdrachten genoeg, zorg dat je zichtbaar blijft voor in de toekomst. Plan vaste momenten waarop je blogt/tweet/een nieuwsbrief verstuurt. Heb je een onregelmatig ritme? Bestook dan niet op je vrije dag mensen met informatie om vervolgens lang niets van je te laten horen. Bijna elk online medium heeft de mogelijkheid tot het plannen van berichten. Zet een stapeltje klaar en je kan er weer even tegen.
  6. Zorg voor een goed online ‘verzamelsysteem‘, zoals Evernote of Pinterest. Alles waar je nu geen tijd voor hebt (het lezen van dit blog met geweldige tips, goede links om te tweeten, inspiratie of belangrijke informatie) vind je later makkelijk terug.